ความดันสูง เกิดจากอะไร มีอาการอย่างไร ดูแลรักษาอย่างไร
“รวมทุกเรื่องที่ต้องรู้เกี่ยวกับโรคความดันโลหิตสูง ความดันสูงเกิดจากอะไร มีอาการอะไรบ้าง ค่าเท่าไหร่ถึงอันตราย ข้อควรปฏิบัติ ควรกินอะไร ไม่ควรกินอะไร จากคุณหมอผู้เชี่ยวชาญ”
ความดันสูงเกิดจากอะไร ทำไมถึงเป็นภัยเงียบที่คุกคามคุณโดยไม่รู้ตัว
ความดันสูง หรือ ความดันโลหิตสูง เกิดจากการที่ภาวะที่หัวใจต้องสูบฉีดเลือดปริมาณมากขึ้น เพื่อให้ผ่านหลอดเลือดแดงที่มีสภาพตีบแคบ ทำให้เกิดแรงเสียดทานที่กระทำต่อหลอดเลือดสูงขึ้น เมื่อเราวัดความดัน จึงพบว่ามีค่าสูง โดยต้องมีค่าตั้งแต่ 140/90 มิลลิเมตรปรอท โดยค่าความดันเลือดปกติ ความดันตัวบน ควรอยู่ระหว่าง 100-129 ส่วนความดันตัวล่าง ควรอยู่ระหว่าง 70-84 มิลลิเมตรปรอท
| ค่าความดันโลหิต | ความดันตัวบน | ความดันตัวล่าง |
|---|---|---|
| ความดันปกติ | 100-129 | 70-84 |
| ความดันค่อนข้างสูง | 130-139 | 85-89 |
| ความดันสูงเล็กน้อย (ระยะที่ 1) | 140-159 | 90-99 |
| ความดันสูงปานกลาง (ระยะที่ 2) | 160-179 | 100-109 |
| ความดันสูงมาก (ระยะที่ 3) | 180 ขึ้นไป | 110 ขึ้นไป |
สาเหตุที่โรคความดันสูงเป็นภัยเงียบ หรือเพชฌฆาตเงียบ ก็เพราะว่าคนที่เป็นความดันสูงส่วนใหญ่ มักไม่มีอาการ หรืออาจมีแค่อาการปวดศีรษะตื้อๆ หรือปวดตุ๊บๆเหมือนไมเกรน ปวดตึงท้ายทอย มึนเวียนหัว ทำให้เราอาจจะเข้าใจว่าเป็นแค่ไมเกรน หรือโรคเวียนหัว โรคน้ำในหูไม่เท่ากัน โดยไม่ได้ฉุกคิดว่าเราเป็นโรคความดันสูงแล้ว ทีนี้ถ้าเราปล่อยไว้นานๆโดยไม่ได้ไปวัดความดันหรือดูแลรักษาตั้งแต่เนิ่น ความดันจะยิ่งสูงขึ้นและหลอดเลือดจะยิ่งตีบแคบลง ทำให้เกิดโรคร้ายแรงถึงชีวิต ได้แก่
1. โรคหัวใจวายเฉียบพลัน
2. โรคอัมพฤกษ์ อัมพาต
3. โรคเส้นเลือดแดงใหญ่โป่งพอง
4. โรคไตวาย
5. ตาบอดเนื่องจากจอประสาทตาเสื่อม

ความดันสูง มีอาการอย่างไร
อย่างที่หมอได้แจ้งไว้ข้างต้นว่า ในระยะเริ่มต้น คนที่เป็นความดันสูงมักไม่มีอาการ อาจไม่มีอาการเลยเป็นเวลาหลายปี แต่ถ้าเราลองสังเกตให้ละเอียดจะพบว่าอาจจะมีอาการเล็กๆน้อยๆที่แสดงถึงสัญญานของความดันสูง ได้แก่
1. ปวดหัวตุ๊บๆ เหมือนไมเกรน หรือ ปวดหัวตื้อๆ
2. ปวดตึงๆท้ายทอย
3. เวียนศีรษะ มึนหัว
ถ้าเราปล่อยให้ความดันสูงเป็นเวลานานๆ เราจะเริ่มมีอาการต่อไปนี้ (สัญญานเตือนอีกขั้นหนึ่ง)
1. เหนื่อยง่าย
2. หัวใจเต้นเร็ว
3. กระวนกระวาย
4. นอนไม่หลับ
5. ไม่สดชื่นกระปรี้กระเปร่า
6. สมรรถภาพทางเพศลดลง
7. สมองคิดอะไรไม่ออก ความจำไม่ดี
ความดันสูง เท่าไหร่อันตราย
ถ้าหากว่าใครมีความดันตัวบนมากกว่า 180 หรือมีความดันตัวล่างมากกว่า 110 มิลลิเมตรปรอท (เอาแค่ตัวใดตัวหนึ่ง) ถือว่าเป็นอันตรายอย่างมาก และมีความเสี่ยงสูงมากที่จะเกิดโรคหลอดเลือดสมอง อัมพฤกษ์ อัมพาต หรือโรคหัวใจวายเฉียบพลัน ซึ่งทำให้เสียชีวิตกระทันหันได้ ซึ่งถ้าหากว่าเราได้รับการดูแลรักษาหรือป้องกัน ก่อนที่ความดันจะไต่ขึ้นสูงถึงระดับนั้น จะทำให้เราลดความเสี่ยงที่จะเสียชีวิตได้อย่างมาก
ดังนั้น ความดันที่สูงกว่า 140/90 มิลลิเมตรปรอท ในทางเวชศาสตร์ชะลอวัยหรือเชิงป้องกัน ก็ถือว่ามีแนวโน้มที่จะเกิดอันตรายและควรได้รับการดูแลรักษาอย่างถูกต้องและทันท่วงที
การดูแลรักษาความดันสูง ความดันสูงห้ามกินอะไร
หากเราเริ่มมีอาการที่แสดงถึงสัญญานเตือนของความดันสูง เราควรไปโรงพยาบาลเพื่อตรวจวัดความดันและพบแพทย์ในขั้นต้น หากคุณหมอเห็นว่ามีความดันสูงและมีความจำเป็นที่เราจะต้องทานยาลดความดัน เราก็ควรทานยาและปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์อย่างเคร่งครัด เพื่อให้ความดันลดลงโดยเร็ว
นอกจากนี้ เราสามารถที่จะควบคุมและลดความดันได้โดยการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการกินและการใช้ชีวิต ซึ่งจะทำให้ความดันของเราลดลงได้ในระยะยาว เช่น
1. ลดกินเค็ม เช่น เกลือ น้ำปลา ปลาร้า กะปิ ผักดอง ผลไม้ดอง บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป โจ๊กกึ่งสำเร็จรูป ปลาเค็ม กุ้งแห้ง ไส้กรอก เบคอน แฮม ซอส ซีอิ๊ว ซุปก้อน น้ำจิ้ม ขนมปัง ขนมกรุบกรอบ อาหารแช่แข็ง
2. หลีกเลี่ยงการดื่มแอลกอฮอล์
3. หลีกเลี่ยงเครื่องดื่มที่มีคาเฟอีน เพราะคาเฟอีนในชา กาแฟ จะกระตุ้นการเต้นของหัวใจ และทำให้ความดันสูงขึ้นได้
4. งดสูบบุหรี่ หรือหลีกเลี่ยงการอยู่ในที่ที่มีควันบุหรี่
5. หลีกเลี่ยงการทานแป้งขัดสี ขนมปังขาว ข้าวขาว ขนมหวาน เบเกอรี ผลไม้ที่มีรสหวาน
นอกจากนี้ ถ้าเรามีความดันสูงและมีภาวะน้ำหนักเกิน หรืออ้วน หรือมีระดับไขมันในเลือดสูง หรือคอเลสเตอรอลสูง เราจำเป็นที่จะต้องลดน้ำหนัก และลดระดับไขมันลงให้ได้ เพราะไขมันในเลือดจะยิ่งทำให้เส้นเลือดตีบ และเพิ่มความดันให้สูงขึ้นได้

ความดันสูงควรออกกำลังกายอย่างไร
เราสามารถออกกำลังกายได้เกือบทุกชนิด อาจจะไม่จำเป็นต้องวิ่ง เพียงแค่เดินเร็ว ปั่นจักรยาน ก็เพียงพอ ออกกำลังกายให้ได้วันละ 30 นาที สามารถแบ่งเป็น 10 นาที เช้า กลางวัน เย็น ก็ได้ หรือจะเล่นโยคะ ว่ายน้ำก็ได้ พยายามทำกิจกรรมให้ร่างกายขยับเขยื้อนเสมอ หลีกหลีกการนั่งทำงานเป็นระยะเวลานานๆ

ความดันสูงกินอะไรหาย เป็นความดันสูงกินอะไรดี
หากเรามีความดันสูง เราควรเพิ่มการทานผักให้ได้อย่างน้อยตรึ่งหนึ่งของจาน โดยเฉพาะผักใบเขียว เนื่องจากผักใบเขียวมีปริมาณแมกนีเซียมสูง ซึ่งแมกนีเซียมจะไปช่วยขยายหลอดเลือดและเส้นเลือดฝอย ป้องกันเส้นเลือดตีบตัน และแมกนีเซียมช่วยลดความดันลงได้ นอกจากนี้ ผักประเภท บีทรูท ผักกะหล่ำดาว กะหล่ำปลี กะหล่ำดอก บล็อคโคลี มีแร่ธาตุโพแทสเซียม ที่ช่วยลดความดันได้เช่นเดียวกัน
นอกจากนี้เราควรเพิ่มการทานโปรตีนให้มากขึ้น โดยเฉพาะโปรตีนจากปลา เนื่องจากโปรตีนในปลานั้นย่อยง่าย และมีฤทธิ์ช่วยขยายเส้นเลือดบริเวณไตได้

ความดันสูง ควรทานอาหารเสริมอะไรดี
สมุนไพรหรือพืชธรรมชาติที่มีฤทธิ์ลดความดัน ที่ผ่านการพิสูจน์และวิจัยแล้วว่าลดความดันได้ผล ได้แก่
1. สารสกัดจากรำข้าว
2. สารสกัดกระเจี๊ยบ
3. สารสกัดใบบัวบก
4. สารสกัดกระเทียม
อย่างไรก็ตาม เราควรเลือกซื้ออาหารเสริมที่มีคุณภาพและปลอดภัย มีแหล่งอ้างอิงที่เชื่อถือได้ และควรหลีกเลี่ยงการทานยาต้ม ยาหม้อ ยาลูกกลอน เนื่องจากอาจมีการปนเปื้อน หรือไม่ได้สารสำคัญที่บริสุทธิ์

